Chuyển đổi số trong lĩnh vực nông nghiệp là quá trình ứng dụng các công nghệ kỹ thuật số từ sản xuất đến chế biến, phân phối và tiêu thụ sản phẩm. Chuyển đổi số trong nông nghiệp đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc cơ cấu lại ngành nông nghiệp, phát triển theo hướng hiện đại hóa, nâng cao giá trị và tính bền vững. Định hướng này, hiện nay đang được các cấp, các ngành, địa phương, doanh nghiệp và người dân quan tâm và đẩy mạnh ứng dung nhằm tạo ra sự đột phá về chất lượng, năng suất, đồng thời tăng lợi thế cạnh tranh.

Tuy nhiên, đối với các xã phía Bắc của tỉnh Thái Nguyên, các mô hình sản xuất ứng dụng chuyển đổi số còn ít, năm 2023, tỉnh đã triển khai hỗ trợ cho 02 Hợp tác xã (HTX), qua đó hỗ trợ thúc đẩy chuyển đổi số trong nông thôn mới, ứng dụng công nghệ thông tin, công nghệ số vào sản xuất nông nghiệp công nghệ cao bước đầu đánh giá đã đem lại hiệu quả và thay đổi dần tư duy, nhận thức của người sản xuất về chuyển đổi số trong lĩnh vực nông nghiệp.

Để tiếp tục nhân rộng và thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực nông nghiệp, năm 2025, Chi cục Kinh tế hợp tác và Phát triển nông thôn tỉnh Thái Nguyên đã thực hiện Mô hình chuyển đổi số trong xây dựng nông thôn mới hướng tới nông thôn mới thông minh tại Hợp tác xã chè Mỹ Phương (địa chỉ: xã Thượng Minh, tỉnh Thái Nguyên) và  Hợp tác xã Dương Quang (địa chỉ: xã Phong Quang, tỉnh Thái Nguyên).

Mô  hình chuyển đổi số tại Hợp tác xã Chè Mỹ Phương

Qua hỗ trợ đầu tư, lắp đặt hệ thống điều khiển trung tâm và các thiết bị cảm biến liên kết và hướng dẫn, chuyển giao kỹ thuật cho các thành viên Hợp tác xã sử dụng, vận hành, làm chủ hệ thống, từng bước hỗ trợ cho Hợp tác xã nhanh chóng bắt kịp với xu hướng nền nông nghiệp của thời đại mới, có thể đáp ứng được vấn đề về nhân lực khi áp dụng các công nghệ 4.0 trong nông nghiệp.Tăng sản lượng, nâng cao chất lượng sản phẩm; tiết kiệm thời gian, tăng lợi nhuận kinh tế cho nông dân. Bảo vệ giảm thiểu ô nhiễm môi trường; khắc phục hạn chế ảnh hưởng của thiên tai trong quá trình sản xuất nông nghiệp (thời tiết quá nắng, thời tiết âm u thiếu ánh sáng… ảnh hưởng sinh trưởng phát triển của cây). Đồng thời góp phần phát triển, hiện đại hoá nông thôn theo hướng phát triển nông thôn hiện đại, khai thác lợi thế cạnh tranh, nhân lực tại chỗ của địa phương. Góp phần thực hiện xây dựng nông thôn mới ở địa phương.

Mô  hình chuyển đổi số tại Hợp tác xã Dương Quang

 Mô hình chuyển đổi số của Hợp tác xã Dương Quang đưa vào vận hành dự kiến sản xuất được 10 tấn dưa lưới và 5 tấn loại rau củ quả ngắn ngày hàng năm, mang lại nguồn thu xấp xỉ 1,5 tỷ đồng cho HTX. Đồng thời, HTX tạo ra việc làm ổn định cho nhân viên HTX (cũng là người dân trong thôn và là thành viên HTX) mang lại nguồn thu nhập từ 7 triệu đồng/tháng.

Mô hình của Hợp tác xã Chè Mỹ Phương đưa vào vận hành dự kiến sẽ cải thiện đáng kể nguồn nước tưới cho diện tích 01ha chè của hợp tác xã, từ đó góp phần tạo ra sản phẩm chè vào những tháng mùa khô. Mô hình được triển khai sẽ góp phần tạo công ăn việc làm, tăng thu nhập, phát triển kinh tế, hiện đại hoá nông thôn, tham gia thực hiện thành công Chương trình MTQG xây dựng nông thôn mới trên địa bàn. Ngoài ra, mô hình còn làm hình mẫu về triển khai Chương trình chuyển đổi số trong xây dựng nông thôn mới để các địa phương khác để nghiên cứu và nhân rộng./.