Bộ chỉ số được xây dựng theo hướng đồng bộ, minh bạch, lượng hóa kết quả thực hiện, tạo cơ sở nâng cao hiệu quả quản lý, điều hành chương trình.

Theo Thông tư, Hệ thống chỉ số được chia thành ba nhóm chính gồm: giám sát, đánh giá mục tiêu của chương trình; giám sát, đánh giá giá kết quả thực hiện Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới giai đoạn 2026-2030 và giám sát, đánh giá kết quả huy động nguồn lực thực hiện Chương trình.

Đối với nhóm chỉ số giám sát, đánh giá mục tiêu của chương trình, nhiều chỉ tiêu quan trọng được đưa vào theo dõi như: tỷ lệ số xã được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới; tỷ lệ số xã được công nhận nông thôn mới hiện đại; số tỉnh, thành phố hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới; bình quân tiêu chí xã nông thôn mới đạt chuẩn/xã; tỷ lệ nghèo đa chiều, hộ nghèo đa chiều, hộ cận nghèo đa chiều; tỷ lệ hộ nghèo đa chiều vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; số xã, thôn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi ra khỏi diện đặc biệt khó khăn.

Đáng chú ý, các chỉ số đều được quy định cụ thể về khái niệm, phương pháp tính, phân tổ số liệu, kỳ báo cáo và cơ quan chịu trách nhiệm thu thập, tổng hợp, theo dõi. Việc chuẩn hóa cách tính và nguồn dữ liệu được kỳ vọng sẽ khắc phục tình trạng thiếu đồng bộ trong tổng hợp, đánh giá kết quả thực hiện chương trình tại các địa phương.

Đối với nhóm chỉ số giám sát, đánh giá kết quả thực hiện Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới, Thông tư quy định đánh giá theo từng tiêu chí cụ thể của xã nông thôn mới, xã nông thôn mới hiện đại và tỉnh, thành phố hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới. Các chỉ số được thống kê theo tỷ lệ xã đạt tiêu chí, số lượng tiêu chí đạt được và phân chia theo vùng kinh tế - xã hội, tạo cơ sở để theo dõi tiến độ thực hiện giữa các địa phương và phục vụ công tác điều hành chương trình ở cấp quốc gia.

Bên cạnh đó, Thông tư cũng quy định nhóm chỉ số giám sát, đánh giá kết quả huy động nguồn lực thực hiện Chương trình. Tổng nguồn lực thực hiện chương trình được xác định bao gồm vốn ngân sách trung ương, ngân sách địa phương các cấp, vốn lồng ghép, vốn tín dụng chính sách, vốn doanh nghiệp và vốn huy động đóng góp từ cộng đồng và người dân.

Theo quy định, phần lớn các chỉ số được thực hiện theo chế độ báo cáo 6 tháng và hằng năm. Văn phòng Điều phối Trung ương Chương trình mục tiêu quốc gia là cơ quan chủ trì tổng hợp ở cấp toàn ngành; UBND cấp tỉnh và các đơn vị được giao thực hiện chương trình chịu trách nhiệm tổ chức theo dõi, báo cáo tại địa phương theo quy định.